Bloggfęrslur mįnašarins, september 2013

Sigmundur Davķš, Ögmundur og erlend skuldsetning

Sigmundur Davķš sagši ķ vištali viš Rśv:

En erlend fjįrfesting hefur žó įkvešinn galla umfram innlenda fjįrfestingu sem er sį, aš hśn er ķ ešli sķnu lķk erlendri lįntöku. Žvķ aš erlendur fjįrfestir sem fjįrfestir ķ öšru landi ętlar ešlilega aš nį meiru śt, meš vöxtum, en hann setti inn. Sem sagt: žetta er ķ ešli sķnu eins og erlend lįntaka

Ögmundur Jónasson fagnar žessari skošun Sigmundar ķ bloggi sķnu:

Ég hef gagnrżnt Sigmund Davķš Gunnlaugsson, forsętisrįšherra fyrir aš liggja nįnast į hnjįnum frammi fyrir erlendum fjįrfestingaspekślöntum aš bišja žį aš koma hingaš til lands meš śttrošna vasa fjįr til aš įvaxta sitt pund.

Nś vill svo til aš Ögmundur sat ķ sķšustu rķkisstjórn sem rįšherra, og studdi hana sem žingmašur žegar hann var tķmabundiš utan hennar, sem hóf aš veita erlendum fjįrfestum 20-40% afslįtt af fjįrfestingum ķ landinu.  Sķšan žessi įętlun hófst žį hafa erlendir ašilar komiš meš ca 111 milljarša til landsins.  Lauslega reiknaš jafngildir žaš afslętti upp į 30 milljarša.

Afslįtturinn veršur til meš žeim hętti aš Sešlabankinn kaupir evrur af erlendu fjįrfestunum į mun hagstęšara gengi en hann kaupir žęr af innlendum ašilum.  Žaš žżšir aš ef erlendur ašili į 100 milljónir evra sem hann vill nota til aš kaupa rķkisskuldabréf žį kaupir Sešlabankinn evrurnar į 2,4 milljarša króna ķ staš 1,6 milljarša sem hann žyrfti aš greiša į opinbera genginu.  Žarna munar 800 milljónum sem erlendar skuldir landsins hafa aukist meš žessum einu višskiptum upp į 2,4 milljarša króna.

Af ofangreindu sést aš meš žvķ aš kaupa evrur af erlendum fjįrfestum į "yfirverši" aš žį er veriš aš auka skuldbindingar landsins ķ erlendri mynt.  Erlendar skuldir landsins eru žvķ ca 30 milljöršum hęrri en ef žessi leiš hefši ekki veriš farin

Žessa afslętti og auknu erlendu skuldsetningu styšja Ögmundur og Sigmundur Davķš.  Nś er Sigmundur Davķš ķ stöšu til žess aš stöšva žessa vitleysu og vona ég aš žaš verši gert sem fyrst.


Bréf til Fjįrmįla- og efnahagsrįšuneytisins

Góšan dag,

ég var aš lesa Greinargerš um framgang įętlunar um losun fjįrmagnshafta og žaš vöknušu nokkrar spurningar ķ kjölfariš sem ég var aš vona aš žiš gętuš svaraš.

I.

Ķ upphafi er talaš um „fjįrmagnshöft“ en ķ lokin er talaš um „gjaldeyrishöft“.  Hver er munurinn?

II.

Ķ greinargeršinni segir:

„Fjįrmagnshöftin hafa ķ grunninn žjónaš žeim tilgangi aš takmarka óhóflegt fjįrmagnsflęši śr ķslenska hagkerfinu sem gęti valdiš óstöšugleika ķ fjįrmįlakerfinu og óvišrįšanlegum gengisveiflum.  Vöru- og žjónustuvišskipti viš śtlönd hafa veriš óheft, žar į mešal greišslukortavišskipti į feršalögum erlendis.“ (bls 1)

Hér er ekkert minnst į skilaskylduna sem er einn af „hornsteinum“ laga um gjaldeyrismįl.

„Skilaskylda erlends gjaldeyris hefur veriš hornsteinn žeirra reglna sem ķ gildi hafa veriš og mjög mikilvęg žegar litiš er til žess markmišs sem upphaflega var stefnt aš, ž.e. aš tryggja stöšugleika gengis ķslensku krónunnar og byggja upp gjaldeyrisforša.“( http://www.althingi.is/altext/139/s/1398.html)

Er veriš aš ķhuga aš afnema skilaskyldu gjaldeyris eša gleymdist aš minnast į hana ķ greinargeršinni? 

III.

Ķ greinargeršinni segir:

„Į grundvelli śtbošsveršsins ķ hverju tilfelli og skrįšs mešalgengis Sešlabankans į sama degi hafa fjįrfestar fęrt alls um 50,3 milljarša kr. inn ķ landiš meš śtbošum samkvęmt rķkisskuldabréfaleišinni og rśmlega 124 milljarša  samkvęmt fjįrfestingarleišinni.“ (bls. 2)

Žetta er svolķtiš lošiš vegna žess aš fjįrfestarnir fęra ekki krónur inn ķ landiš heldur koma žeir meš evrur sem žeir nota til aš kaupa krónur af višskiptabönkunum og ķ śtbošum Sešlabankans.

Ķ frétt į vef Sešlabankans er žetta śtskżrt:

„Sešlabanki Ķslands bżšst til aš kaupa evrur ķ skiptum fyrir ķslenskar krónur…“ (http://www.sedlabanki.is/sedlabankinn/gjaldeyrismal/afnamsaaetlun/frettir-um-utbod-/frett/2013/09/04/Sedlabanki-Islands-heldur-gjaldeyrisutbod/)

Žar af leišandi vęru betra aš segja hversu margar evrur hafa komiš til landsins.  Get ég fengiš aš vita hversu margar evrur hafa komiš til landsins ķ gegnum śtboš Sešlabankans og fjįrfestingaleišarinnar?

IV.

Ķ greinargeršinni segir:

„Aš auki hafa veriš haldin fjórtįn śtboš žar sem leitaš er tilboša frį ašilum sem vilja selja krónueignir sķnar ķ skiptum fyrir erlendan gjaldeyri sem er undanžeginn skilaskyldu. [..] Ķ śtbošunum fjórtįn hafa alls 317 milljaršar kr. veriš bošnir til sölu, en žar af hefur Sešlabankinn keypt um 104 milljarša kr.“ (bls. 3)

Hér vęri einnig mun gagnlegra aš fį upphęšir ķ evrum vegna žess aš gengi višskiptanna hefur ekki veriš žaš sama og ekki hęgt aš sjį meš einföldum śtreikningi hvort evrur verši eftir ķ landinu eftir žessi višskipti.  Mišaš viš aš 174,3 milljaršar króna hafi komiš til landsins en aš 317 milljaršar króna hafi fariš śr landinu žį er halli į žessum višskiptum upp į 142,7 milljarša.  Hvaš śtskżrir žennan mun?  Hvaš hafa margar evrur fariš śr landi ķ gegnum fjįrfestingaleiš Sešlabankans?  Hafa fleiri evrur veriš ķ landinu en fariš śr žvķ?  Žaš er aušvitaš lykilspurning sem ekkert er rętt um ķ žessari greinargerš.

V.

Spurningarnar eru:

          I.            „Ķ upphafi er talaš um „fjįrmagnshöft“ en ķ lokin er talaš um „gjaldeyrishöft“.  Hver er munurinn?“

        II.            „Er veriš aš ķhuga aš afnema skilaskyldu gjaldeyris eša gleymdist aš minnast į hana ķ greinargeršinni?“

      III.            „Get ég fengiš aš vita hversu margar evrur hafa komiš til landsins ķ gegnum śtboš Sešlabankans og fjįrfestingaleišarinnar?“

     IV.            „Mišaš viš aš 174,3 milljaršar króna hafi komiš til landsins en aš 317 milljaršar króna hafi fariš śr landinu žį er halli į žessum višskiptum upp į 142,7 milljarša.  Hvaš śtskżrir žennan mun?  Hvaš hafa margar evrur fariš śr landi ķ gegnum fjįrfestingaleiš Sešlabankans?  Hafa fleiri evrur veriš eftir ķ landinu en fariš śr žvķ? „

 

Meš fyrirfram žökkum.

Kvešja,

Lśšvķk Jślķusson


Fjįrmįlarįšherra žarf aš taka til ķ rįšuneytinu!

Vandi gjaldeyrishaftanna sést vel ķ žessari stuttu greinargerš fjįrmįla- og efnahagsrįšherra.  

Fyrst er talaš um "fjįrmagnshöft" en ķ lokin er talaš um "gjaldeyrishöft".  

Ekki er minnst į skilaskyldu eša bann viš fjįrfestingum fyrirtękja erlendis heldur ašeins um žaš markmiš aš "takmarka óhóflega fjįrmagnsflutninga". 

Einnig er talaš um aš "fjįrfestar [hafi] fęrt alls um 50,3 milljarša kr. inn ķ landiš meš śtbošum samkvęmt rķkisskuldabréfaleišinni og rśmlega 124 milljarša samkvęmt fjįrfestingarleišinni".  Viš vitum hins vegar öll aš engar krónur voru fęršar inn ķ landiš žvķ žęr eru allar ķ landinu.  Miklu betra hefši veriš aš telja upp žann gjaldeyri sem komiš var meš ķ landiš og sķšan hversu margar krónur žęr keyptu.

Žetta sżnir vel hversu einkennilega illa rįšuneytin žekkja gjaldeyrishöftin og fjįrmįl almennt.  Samt er žeim treyst fyrir žessu.
 
Ef rķkisstjórninni er alvara meš aš stefna aš afnįmi gjaldeyrishafta eša gera žau skašminni žį žarf hśn aš taka til ķ rįšuneytunum og fį fólk til verka sem veit hvaš žaš er aš gera.
 
Fyrirsögn mbl.is er einnig svolķtiš villandi.  Hśn segir "Komu heim meš 124 milljarša".  Viš žetta bętast, skv. greinargeršinni, 50 milljaršar sem fóru ķ rķkisskuldabréf en frį žessu dragast 317 milljaršar sem fariš hafa śr landi.  Mismunurinn eru 143 milljaršar króna sem "fóru" śr landi.  En hvaš eru žaš mörg hundruš milljónir evra?
 
 

mbl.is Komu heim meš 125 milljarša
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Mįl unnin meš hraši į Alžingi

Birgir Įrmannsson žingmašur Sjįlfstęšisflokksins segir ķ frétt į vb.is(vef Višskiptablašsins), um skort į refsiheimild ķ lögum um gjaldeyrismįl, aš žau hafi veriš unnin hratt haustiš 2008 og žvķ hafi žau veriš gölluš.

Ķ fréttinni segir:

„Viš höfum sennilega žvķ mišur fengiš žetta meš tiltölulega stuttum fyrirvara og tiltölulega hrįtt frį rįšuneytinu. Viš vorum aš afgreiša žessi lög ķ miklu hasti ."

Lögunum var breytt ķ:

aprķl 2009: http://www.althingi.is/altext/stjt/2009.027.html
jślķ 2009: http://www.althingi.is/altext/stjt/2009.073.html
jśnķ 2010: http://www.althingi.is/altext/stjt/2010.078.html
jśnķ 2011: http://www.althingi.is/altext/stjt/2011.081.html
september 2011: http://www.althingi.is/altext/stjt/2011.127.html
mars 2012: http://www.althingi.is/altext/stjt/2012.017.html
mars 2013: http://www.althingi.is/altext/stjt/2013.016.html
aprķl 2013: http://www.althingi.is/altext/stjt/2013.035.html

Žetta eru 8 breytingar į lögunum(fyrir utan žęr sem komu į undan) og žvķ hefur veriš nęgur tķmi frį hruni til aš vinna vel ķ žessum mįlum. Žetta eru žvķ mjög lélegar afsakanir hjį Birgi Įrmannssyni.

Sigmundur Davķš og "cozy" tķmar ķ Austur Žżskalandi og nś į Ķslandi

Sigmundur Davķš sagši ķ ręšu viš upphaf 31. flokksžings Framsóknarmanna voriš 2011:

"Ķ landinu eru ķ gildi ströngustu gjaldeyrishöft sem sést hafa ķ Evrópu frį žvķ aš austur-žżska alžżšulżšveldiš leiš undir lok."

Ķ ręšu į Alžingi žann 7. jśnķ 2011 sagši hann einnig:

"Viš erum aš ręša um aš innleiša į Ķslandi ströngustu gjaldeyrishöft sem sést hafa ķ vestanveršri Evrópu frį žvķ aš austur-žżska alžżšulżšveldiš leiš undir lok įriš 1989."

"Hver varš įrangurinn af žeim höftum sem stóšu įratugum saman? Hann var ekki góšur, įstandiš versnaši bara og versnaši. Ķ fyrsta lagi žurfti, eins og rakiš hefur veriš hér į undan, stöšugt aš stoppa ķ götin af žvķ aš menn vildu aušvitaš finna leišir fram hjį žessu, svo stöšugt var veriš aš herša eftirlitiš. En žaš dugši ekki til. Gjaldeyrishöftin sem slķk dugšu ekki til vegna žess aš žau eyšilögšu möguleika rķkisins į aš taka žįtt ķ alžjóšavišskiptum og žar meš aš skapa žann gjaldeyri sem žaš žurfti til aš taka žįtt ķ žeim višskiptum. Žetta var nokkurs konar sjįlfhelda, sams konar sjįlfhelda og veriš er aš setja Ķsland ķ nśna."

Ķ Kastljósinu ķ gęr, 12. september 2013, var hins vegar komiš annaš hljóš ķ strokkinn:

"Höft geta varaš įratugi.  Eins og Ķslendingar žekkja.  Ķ žessu tilviki er žetta hins vegar óvenjulegt vegna žess aš viš höfum enn žį mikiš um žaš aš segja aš viš getum ķ rauninni rįšiš feršinni hvaš varšar megniš af vandamįlinu hvaš varšar žessa hefšubundnu snjóhengju og hvaš varšar žrotabś bankanna.  Žaš, žaš, žetta er įstęšan fyrir žvķ aš viš erum meš höftin."

Frį 7. jśnķ 2011 žegar Sigmundur Davķš sagši aš Ķsland vęri meš ströngustu gjaldeyrishöft sem sést hafi frį falli Austur Žżskalands hafa žau veriš hert mikiš.  Einnig gleymir Sigmundur Davķš žvķ aš Sešlabankinn fylgist meš greišslukortanotkun Ķslendinga erlendis, aš fyrirtęki žurfa aš skila öllum gjaldeyristekjum sķnum til landsins, aš almenningur veršur aš skila öllum gjaldeyristekjum sķnum til landsins og aš stórir hópar hafa żmis forréttindi į sama tķma og ašrir hafa takmarkaš svigrśm til athafna.  Oftast er svigrśm žeirra sem eiga peninga meira en žeirra sem eiga enga, ólķkt markmišum gjaldeyrishaftanna.

Sigmundur Davķš, eins og svo margir ašrir, halda aš gjaldeyrishöftin séu vegna hęttu į aš fjįrmagn leiti śr landi en viršist gleyma skilaskyldunni og öšrum žįttum gjaldeyrishaftanna.

Žaš hefur ekkert breyst frį 2011 annaš en aš nś er Sigmundur Davķš kominn ķ stöšu Erichs Honeckers og ķ stašinn fyrir aš vilja "mśrinn" burt žį sér hann ekkert nema tękifęri ķ žvķ aš višhalda honum.

 


Žjónn fįmennrar forréttindastéttar

Ķ fréttinni segir:

„Viš žurfum ekki rķkisstjórn sem eyšir öllu afli sķnu ķ aš žjóna fįmennri forréttindastétt. Viš žurfum rķkisstjórn sem treystir sér til aš nżta tękifęrin, opna nżja śtflutningsmarkaši og leggja allt kapp į aš byggja upp fjölbreytt atvinnulķf og almenna velsęld,“ sagši Įrni Pįll Įrnason, formašur Samfylkingarinnar, ķ umręšum į Alžingi ķ dag

Af žessu tilefni er įhugavert aš rifja upp hversu dyggur žjónn sķšasta rķkisstjórn og ĮPĮ voru gagnvart žessari fįmennu forréttindastétt:

http://www.visir.is/otholandi-ogagnsaei/article/2012705119991

"Į sama tķma fęr valinn hópur aš snśa aftur inn ķ hagkerfiš meš mešgjöf frį Sešlabankanum. Yfirlżstur tilgangur er sį aš žetta hjįlpi til viš aš afnema gjaldeyrishöft, sem viršast žó ekki vera aš fara neitt ķ fyrirsjįanlegri framtķš. Žvert į móti viršast žau ašallega bjóša upp į tękifęri fyrir žį sem kunna aš komast fram hjį žeim til aš skapa sér fjįrhagslegan įvinning."

http://www.visir.is/tvaer-thjodir/article/2013702169975

"Žaš er žvķ hęgt aš segja aš til séu tvęr žjóšir į Ķslandi. Sś fyrri bżr hérlendis, žiggur laun ķ ķslenskum krónum og lżtur gervigengi gjaldmišilsins sem höftin bśa til. Sś sķšari žénar ķ gjaldeyri eša į erlendar eignir. Hśn getur keypt ķ ķslenskum fyrirtękjum, fasteignir eša bara fjįrfest į 20 prósent lęgra verši en fyrri hópurinn. Nś žegar liggur fyrir aš gjaldeyrishöft verša ótķmabundin mun eignamyndunarbiliš į milli žessara tveggja hópa breikka. Hratt."

http://www.visir.is/innlendir-adilar-hagnast-vel-a-fjarfestingaleid-sedlabankans/article/2013130329468

"Innlendir ašilar voru aš baki verulegum hluta fjįrfestinga samkvęmt fjįrfestingaleiš Sešlabankans į sķšasta įri. Er žaš į skjön viš upphaflegan tilgang žessarar leišar."

"Greining segir aš vangaveltur hennar um óęskilegar aukaverkanir af žessari leiš hafi žvķ ekki veriš fjarri raunveruleikanum. Leišin įtti aš nżtast erlendum fjįrfestum fyrst og fremst en ekki innlendum."

http://www.arionbanki.is/markadir/greiningardeild/greiningardeild-allar-frettir/2012/06/29/Fjarfestingarleidin--Fasteignir-midsvaedis-a-tomboluverdi/

"Frį žvķ ķ mars sl. hefur Sešlabankinn bošiš upp į hina svoköllušu fjįrfestingarleiš ķ gjaldeyrisśtbošum sķnum. Žar hefur fjįrfestum stašiš til boša aš selja evrur ķ skiptum fyrir ķslenskar krónur til fjįrfestingar til langs tķma ķ ķslensku atvinnulķfi. Bónusinn fyrir žį fjįrfesta sem kjósa aš koma meš gjaldeyri ķ gegnum žessa leiš felst ķ žvķ aš helmingur žeirrar fjįrhęšar sem flutt er til landsins er seldur į įlandsgengi („onshore“ gengi) og hinn helmingurinn į śtbošsgengi, ž.e. meš rķflegum afslętti.

Fasteignir ķ mišbę Reykjavķkur (męldar ķ evrum) eru mešal žeirra ódżrustu ķ samanburši viš ašrar borgir ķ Evrópu. Žannig er Reykjavķk ķ 6. nešsta sętinu og austur-evrópskar borgir ķ löndum eins og Möltu, Króatķu, og Serbķu aš skora hęrra. Ef tekiš er miš af žeim afslętti sem fęst ķ gegnum fjįrfestingarleišina žį fellur Reykjavķk hins vegar nišur um tvö sęti og męlist žį fasteignaverš ķ Reykjavķk ķ 4. nešsta sętinu ķ Evrópu. Žannig er fasteignaverš hvergi lęgra ķ Evrópu nema ķ Bślgarķu, Makedónķu og Moldavķu mišaš viš žennan samanburš. "

http://www.ruv.is/frett/aflandsfelog-fjarfesta-a-islandi

"Fjįrfestingarleiš Sešlabankans felur ķ sér aš žeir sem koma meš erlendan gjaldeyri inn ķ landiš geta skipt honum, aš uppfylltum įkvešnum skilyršum, į mun hagstęšara gengi en annars fengist. Gengi evrunnar ķ žessum tilbošum ķ fyrra var į bilinu 235-245 krónur - en žeir sem seldu evruna utan žessara tilboša fengu ašeins um 147-160 krónur fyrir sķnar evrur."

"Į lista yfir žį sem hafa nżtt sér fjįrfestingarleiš Sešlabankans eru félög į Möltu, Tortólu, ķ Lśxemborg og Hollandi"
 


mbl.is Rįšleysi rķkisstjórnarinnar algert
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Višskiptasišferši

Almenningur og flest fyrirtęki žurfa samkvęmt lögum aš selja višskiptabönkunum žęr evrur sem kemst ķ hendur žeirra fyrir 160 krónur.  Į sama tķma geta śtvaldir fjįrfestar selt Sešlabankanum evrurnar sķnar į 210 krónur.

Ef einhver getur rökstutt žaš hvers vegna žaš sé ķ lagi aš mismuna fólki meš žessum hętti žį žętti mér vęnt um aš heyra žaš.

Žangaš til žį er žetta mjög gott dęmi um žaš hversu lķtiš fólk hefur lęrt af hruninu.  Enn finnst fólki ķ lagi aš įkvešnir fįmennir hópar rķfi ķ sig braušiš ķ žeirri einkennilegu von aš molar sem falla į gólfiš muni fylla maga allra hinna.


mbl.is 4 milljaršar komu inn ķ gjaldeyrisśtboši
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Um bloggiš

Lúðvík Júlíusson

Höfundur

Lúðvík Júlíusson
Lúðvík Júlíusson

Ég er frjálslyndur jafnaðarmaður og hef m.a. áhuga á stjórn- og efnahagsmálum.  Önnur áhugamál eru lestur, útivist og tilveran.

Ég hvet fólk til þess að skrifa stuttar og hnitmiðaðar athugasemdir.  Kurteisi er kostur.

Jślķ 2017
S M Ž M F F L
            1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31          

Bloggvinir

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband